تشريح المسائل ( * ) دومين دليل از ادلهء اربعه كه اصوليين به منظور اثبات برائت در شبهات بدويه به آن تمسّك نموده كدام است ؟ سنّت است . ( * ) اولين حديثى كه حضرات مجتهدين در اثبات برائت و اباحه در مسئلهء عدم النص از شبهات حكميه به آن استدلال كرده‌اند كدام حديث است ؟ حديث صحيحه‌اى است كه مرحوم صدوق در خصال طبع جديد ج 2 ، ص 417 و مرحوم كلينى در كافى از امام صادق عليه السّلام نقل نموده‌اند و در لسان اهل اصطلاح به نام حديث رفع معروف است و آن عبارتست از اينكه : عن ابى عبد اللّه عليه السّلام قال : قال رسول اللّه صلى اللّه عليه و آله : رفع عن امتى تسعة : الخطاء ، و النسيان ، و ما استكرهوا عليه ، و ما لا يعلمون ، و ما لا يطيقون ، و ما اضطروا اليه ، و الطّيرة ، و الوسوسة فى التفكر فى الخلق ، و الحسد ما لم يظهر للسان او بيد . ( * ) اولين نكته‌اى كه قبل از بيان استدلال حضرات به حديث فوق دانستنش لازم است چيست ؟ اين است كه : به حكم دلالت اقتضاء بايد در همهء فقرات اين حديث چيزى در تقدير باشد . ( * ) دلالت اقتضاء چيست ؟ اين است كه : اصل دلالت مراد متكلم است ، مضاف بر اينكه صحت و يا صدق كلام نيز متوقف برآن دلالت است و الّا كلام كاذب خواهد بود . ( * ) چرا اگر چيزى ، در فقرات حديث مقدر نباشد مستلزم كذب است ؟ زيرا ظاهر حديث اين است كه : خطا از امت اسلامى برداشته شده يعنى : هرگز خطا نمىكند و اين يك دروغ است ، چون‌كه به جز معصومين هريك از امت مسلمان امكان خطا دارند و هكذا در فقرات بعدى حديث . ( * ) دومين نكته‌اى كه در رابطهء با حديث رفع دانستنش ضرورى است چيست ؟ اين است كه : چه چيزى را بايد مقدّر بگيريم ؟ جميع الآثار ( از لوازم و احكام دنيوى و اخروى اين امور نه‌گانه را ) و يا خصوص مؤاخذه ( و رفع عقاب از اين امور را ) ( * ) سومين نكتهء قابل بحث در رابطه با حديث رفع چيست ؟ محل شاهد در ( ما لا يعلمون ) است و اينكه مراد از ماء موصوله چيست . ( * ) چه پاسخى به سؤال اخير داده شده است ؟ مىگويند : در اينكه مراد از ( ماء موصوله ) در اينجا چيست سه احتمال وجود دارد :